Thee voor gevorderden

Thee voor gevorderden

In dit blog gaat To voor de bijl met goedmaak-thee. Soms is dat nodig. To spreekt met Han van de kwekerij en theedrinkerij Noordwijk Buiten. Ze zet een kopje toverthee uit de samovar met de meiden en drinkt thee waar je nooit meer dood van gaat. Als laatste ontdekt To de onbetwiste liefde tussen thee en kaas.

Thee als goedmakertje

Hoewel ik eigenlijk het stokje van bedrijfsbitch heb overgedragen aan een jongere collega, voel ik soms ineens weer de drang opkomen om bepaalde personen alle hoeken van de bakkerij te laten zien. Als ik net op dreef ben, steekt er een onbekend empathisch vermogen de kop op. Dat vermogen is ongevraagd bij de geboorte van mijn kinderen meegekomen en is niet behulpzaam bij de rol van bitch. Terwijl ik diegene zie leiden, en mij smekend aan zie kijken, deel ik genadeloos nog een klap uit. Ik doe waarvan ik overtuigd ben, dat ik moet doen om de bakkerij te redden. Hahaha!

Als ik met een euforisch gevoel terug naar huis rijd, besef ik dat het af en toe best lekker is om je kwaad te maken. De muziek kabbelt door in de auto en ik laat de situatie als een film weer opnieuw in gedachte spelen. Aan het einde van het liedje bedenk me hoe ik het weer goed kan maken. Daarom is het dus lekker, zodat je het weer goed kunt maken. De volgende keer dat ik hem zie, zet ik een lekker warm kopje thee voor hem.

Tot zover de stoere verhalen uit het levendige fantasie van To.

Goedmaak-thee:

2,5 cm gember wortel in plakjes gesneden, 2 takjes lavendel en drie kardemom peulen licht gekneusd (of wat poeder). 5 minuten laten trekken in heet water. Deze thee is stressverlagend. Het werkt ontspannend, het verjongt en is goed voor je humeur.

Thee drinken boost de gezondheid

Vergeet de wijn. Daarvan mogen we nog maar 1 glas per dag. Nog even en we gaan net zo dood van alcohol als van sigaretten. Thee daarentegen is beter dan ooit. Het Voedingscentrum adviseert 3 koppen thee per dag. Daar zijn vier goede redenen voor:

  1. Verschillende onderzoeken tonen aan dat 3 koppen groene thee of 5 koppen zwarte thee per dag de bloeddruk verlaagt. Ook is er grote bewijskracht dat 3 koppen groene thee per dag het LDL-cholesterol verlaagt. www.voedingscentrum.nl
  2. Zowel groene als zwarte thee bevatten bioactieve stoffen. Deze komen ook voor in wildfood en zouden beschermen tegen kanker, doordat ze werken als antioxidant. Er zijn echter geen studies die dit aantonen.
  3. Cafeïne in thee wordt ook wel theïne genoemd. Theïne en cafeïne worden vaak als 2 aparte stoffen gezien, maar dat zijn ze niet. Cafeïne heeft een stimulerend effect op concentratie en prestatie: het geeft een gevoel van verhoogde energie en verdrijft een gevoel van vermoeidheid. Ook verbetert cafeïne een klein beetje het geheugen, alertheid en motivatie. www.voedingscentrum.nl
  4. Fluoride uit eten en drinken helpt bij de bescherming van tanden. Als fluoride wordt opgenomen door het tandglazuur, zijn de tanden beter bestand tegen tandbederf.

Thee waar je nooit meer dood van gaat:

1 theelepel zwarte thee, 2 laurierblaadjes, 2,5 cm sinaasappelschil, een snufje kaneel. Laat 5 minuten trekken in heet water. Deze thee helpt tegen hoofdpijn

Betoverend mooie theetuin in  Noordwijk buiten

Bekijk de ingrediënten op de verpakking. Niet alle thee is 100% van thee of kruiden. Soms zijn er suikers en aroma’s toegevoegd. Als je daar van houdt is dat geen probleem. Bij thee van biologische oorsprong worden geen chemische pesticiden gebruikt. Aan de Leeweg in Noordwijk staat een rolkas met daarin en daaromheen een prachtige tuin vol theeplanten, kruidenplanten en bloemen. Binnen hangt een gezellige, zonnige, retro klassieke theesfeer met een bijzonder goede, gastvrije vibe. Buiten zie en ruik je de bollenstreek.

Je mag lekker struinen over het land op zoek naar een kruidenplantje voor je thee. Eigenlijk moet ik zeggen ‘ kruidenextract’, want thee komt van de theeplant. Pluk waar je zin in hebt: medicinale kruiden, geestverruimende kruiden, lustopwekkende kruiden of juist kruiden die het libido verlagen (het advies aan de vrouwen is om hiervan stiekem wat van door de salade te mengen ;-)). Vervolgens bestel je een kop water, zoek je een plekje uit de wind in de zon op het terras of lekker binnen in de rolkas.

De favoriet van de meiden was de Magic mountain tover thee, van de roodbladige basilicum. Paars blauwe thee die met een druppeltje citroen mooi roze kleurt. De bacilicum groeit nog volop op het land en misschien zijn er nog enkele potjes te koop voor thuis. Maar je moet snel zijn, want de tuin gaat 1 november tot 1 april dicht.

Magic mountain tover thee:

Pluk de streng bloemen van de Ocimum basilicum (roodbladige basilicum) en doe deze in heet water. Het water kleurt blauw/ paars. Met een beetje citroen of sinaasappelsap verandert de kleur naar roze. De blaadjes kun je gebruiken bij je Italiaanse gerechten net als de gewone basilicum.

Wijn is geen excuus meer, bij kaas drink je thee

Bij ons thuis eten we graag kaas na het eten. Gewoon als excuus om nog een extra flesje wijn open te trekken. Maar aangezien het Voedingscentrum het alcoholgebruik niet stimuleert, kunnen we beter een potje thee gaan zetten. Een Theesommelier heeft zich gespecialiseerd in thee- spijscombinaties. Dat noemen we foodparing. Net als wijn, bevat thee tannines. Dit gaat in combinatie met kaas een verbinding aan die heel aangenaam is. Daarnaast laat de warme thee de kaas smelten. Het schijnt dat de beleving nog beter is als je de thee serveert in wijnglazen.

Tea paring with cheese:

Goosche pikante, is een pikante kaas van Hollandse bodem voor mensen met een rijke smaak. Verkrijgbaar bij  Neuteboom. Laat de kaas op kamertemperatuur komen. Serveer met zwarte thee of jasmijn thee.

Russische samovar

Een samovar is een Russisch-Turkse theeketel met een kraantje. Vroeger werkte de ketel op houtskool, tegenwoordig elektrisch. Een veredelde waterkoker in stijl. Hij kookt het water en houdt het vervolgens warm. De theepot bovenop wordt warm gehouden door het kokende water. Echt een gaaf ding. En ideaal voor koukleumen. Lekker de hele dag theeleuten.

Drink en geniet, warm op en maak het goed.

Groe(n)ten uit Voorhout

To Maat

visie en missie

Zo overleef je Voorhout met wild food

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Wat gebeurt er als we, bij wijze van experiment, een groep scouts de wildernis van Voorhout in sturen? Ze moeten zorgen dat ze aan eten komen zonder dat ze toegang hebben tot de winkels. Zullen ze overleven?  Weten de scouts nog wel hoe ze moeten overleven in de natuur? Misschien keren ze juist wel gezonder terug! Voor dit blog ga ik op pad met de RSV van de Scouting Boerhaavegroep Voorhout. Om er voor te zorgen dat de ouders van de RSV hun kinderen weer blakend gezond terugzien, geeft een IVN gids/ vriend van het Overbosch instructies.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

 

Voor het blog met

De RSV van Scouting Boerhaavegroep Voorhout . Dit is de speltak met de oudste jeugdleden, van 15 tot 18 jaar. Vandaag ga ik met deze groep de wildernis van Voorhout in. Op de scouting leren ze tenslotte overleven…. toch?!

 

vanuit de Stichting vrienden van het Overbosch   Krijg ik een rondleiding door het Voorhoutse Overbosch van Ineke Laroo. Ineke is IVN gids en weet precies wat je wel en niet kunt eten uit het bos. Ze vertelt ook welke planten beschermd zijn en je dus niet mag plukken.

De Vlierbessenjam van mijn moeder

Als de vlierbessen rijp waren vertrokken we altijd met een hele karavaan naar de speeltuin bij de Willem van de Bergh stichting. Picknickkleedjes en koelboxen mee. We gingen namelijk Vlierbessen plukken. Eerst plukte we nog vrolijk mee. Later ontstond er toch iets van plaatsvervangende schaamte als onze moeders tussen de struiken verdwenen met emmers, manden en pannen. Steeds hebberiger werden de volle trossen met rijp fruit van de boom geplukt voor nog een extra potje jam. Inmiddels waren wij dan al lang aan het spelen in de speeltuin.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Waarom eten in het wild goed is

Tijdens het schrijven van mijn blog De Voorhoutse voedselberg in oorlogstijd, kom ik er achter hoe de overheid in de oorlogswinter het eten uit de natuur stimuleerde om te overleven. Om gezond te blijven moeten we meer groenten en fruit gaan eten. Het schijnt nog gezonder te zijn om dit uit het wild te halen (5). In de natuur vinden we, volgens Michael Pollan, ‘echt voedsel’. Onbewerkt voedsel met daarin alle voedingsstoffen in de meest ideale samenstelling aanwezig, waardoor je lichaam er het meest profijt van zou hebben. Dus niet alleen het sap in een glaasje of de vitamine C in een pilletje (2). Maar de vitamine, het sap, de vezels en al die andere voedingsstoffen, waarvan de wetenschap ze nog niet ontdekt heeft.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

1 bioactievestoffen

Michael Pollan schrijft dat de velden en bossen vol staan met planten die een veel hoger gehalte aan fytochemicaliën hebben. Dat klinkt als een e-nummer. Als een bos wortelen een etiket zou hebben, dan zou het de kleurstof E160a caroteen vermelden. Fytochemicaliën is een verzamelnaam voor bioactieve stoffen welke van naturen veel voorkomen. Doordat ze een gezondheid bevorderende werking hebben, wordt er momenteel veel onderzoek naar gedaan (1).

Het gehalte aan bioactieve stoffen in het wild is hoger doordat planten in het wild zich zonder hulp van ons tegen ongedierte en ziekten hebben moeten weren. Maar ook doordat wij gewassen van oudsher op zoetheid hebben geselecteerd. Veel afweerverbindingen die planten produceren zijn bitter (2). ‘Bitter in de mond, houdt het hart gezond’. Door onze niet aflatende voorkeur voor ‘zoet’ blijken we de gezondste eigenschappen uit groenten en fruit weggeteeld te hebben (5).

2 Betere vetzuur samenstelling

Wilde groenten hebben meestal ook een hoger gehalte aan omega 3 vetzuren dan hun veredelde soortgenoten die geselecteerd zijn om na de pluk langer houdbaar te blijven (2).

3 Culinaire meerwaarde in gerechten

Eetbare bloemen zijn meer dan decoratie op het bord. De smaak van vaak zachte, fluweelachtige of knapperige blaadjes varieert van aromatisch zoet, zacht en kruidig tot radijsachtig, fris en prikkelend (7).

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Wildplukken, Mag dat wel?

Formeel gezien mag wildplukken helemaal niet. Het valt onder stroperij. Het was dan ook altijd een beetje gênant als onze moeders stiekem de bosjes introkken. Als je voor eigen gebruik een handje hazelnoten meeneemt, zal je echter niet zomaar beboet worden. Wil je het netjes doen, vraag dan toestemming bij de eigenaar of beheerder van de grond.

De  Wildplukwijzer is een initiatief van Meneer Wateetons. Hier kun je direct doorklikken naar de wildplukplekken in de buurt (3). De website is helaas niet meer zo goed bijgehouden, maar ik lees net dat daar verandering in komt 😊. In sommige gemeenten wordt het wildplukken gepromoot, om op deze manier de bewoners meer te betrekken bij het openbaar groen. In het openbaar groen worden bijvoorbeeld sierappelbomen vervangen door echte appelbomen. Vanuit de gemeente worden wildplukplekken dan vrijgegeven op de Wildplukwijzer.

In het Overbosch Voorhout is het toegestaan als je de volgende algemene regels in acht neemt:

Algemene regels bij het wildplukken:

  1. Lees altijd de regels op het bord bij de entree van een natuurgebied. In sommige gebieden mag je niet van de paden af.
  2. Paddenstoelen kun je beter alleen plukken als je er verstand van hebt. Eetbare en giftige lijken soms op elkaar.
  3. Pluk niet meer dan je nodig hebt voor je maaltijd. Wildplukken is officieel verboden, maar kleine hoeveelheden worden gedoogd.
  4. Pluk alleen als er genoeg van is en er nog genoeg overblijft.
  5. Vermijd bermen van drukke wegen en plekken waar met landbouwgif wordt gespoten.
  6. Pluk geen planten die beschermd zijn.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Zelf wildplukken zo ga je aan de slag

Loop eens een rondje polder en bekijk deze met andere ogen. Op de Wildplukwiki, van Oogsten zonder Zaaien kun je precies per maand vinden wat er te oogsten valt in de natuur en waar je het voor kunt gebruiken.

Zie je het niet zitten om met je rieten mandje het openbaar groen te gaan oogsten? Iets met jeugdtrauma’s en plaatsvervangende schaamte? Je kunt ook je eigen tuin eens met andere ogen bekijken. In de meeste tuinen groeit tot ieders ongenoegen vaak volop zevenblad en paardenbloemen. Misschien wat madeliefjes tussen het gras en achterin de tuin wat brandnetels.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Culinaire overlevingstip van de RSV uit Voorhout

Hou de algemene wildplukregels in acht. Was voor gebruik alle ingrediënten zorgvuldig.

Starter

Serveer een lekker stuk brood met daarbij een kruidenboter van licht gezouten roomboter. Hak daar wat hondsdraf, look zonder look en daslook, doorheen. Daslook viel tot 1 januari 2017 onder de beschermde plantensoorten en mocht niet geplukt worden.

Schenk daarbij water dat op smaak is gebracht met vlierbloesem, klaproos, citroen en munt. Doe hiervoor de bloesem, een in grove stukken gesneden citroen (met schil), de bloemblaadjes van de klaproos en de munt in een grote kan water en zet (bij voorkeur) een nacht in de koeling.

Vooraf

Maak een salade van gebalanceerde sperzieboontjes, een gefruit uitje en wat zonnebloempitten voor de bite. Doe daaroverheen een rode pestodressing op smaak gebracht met wat witte wijnazijn. Versier de salade met paardenbloemen, madeliefjes, fluitenkruid, raapzaad of andere eetbare bloemen.

Hoofdgerecht

Fruit een uitje en roerbak de brandnetel, dovenetel en zevenblad er doorheen. Breng op smaak met een kruidenroomkaas, gedroogde tomaat en geraspte kaas. Serveer hierbij pasta en een gekookt eitje. De kruidenroomkaas, kun je natuurlijk ook ‘wild’ maken zoals je ook de kruidenboter maakt.

Nagerecht

Bak flensjes en serveer hierbij een bolletje vanille ijs en bosfruit (bosaardbeien, bramen, bosbessen, frambozen etc.). Decoreer met rozenblaadjes en poedersuiker.

Zo overleef je Voorhout met wildfood

Eet smakelijk en met de groe(n)ten uit Voorhout, To Maat

 

cropped-img_0630-61.png

Volg mij 🙂

Wil je meer lezen? Door je e-mail adres in te vullen op mijn website, ontvang je automatisch bericht als ik een nieuwe blog heb geplaatst. Dit is ongeveer 1x per maand. Of volg me op Facebook en Instagram.

 

Bronnen

  1. http://www.voedingscentrum.nl, geraadpleegd mei 2017
  2. Pollan M, een pleidooi voor echt eten, mei 2008: Een pleidooi voor echt eten, Michael Pollan, 2008
  3. http://www.wildplukwijzer.nl, geraadpleegd mei 2017
  4. http://www.oogstenzonderzaaien.nl, geraadpleegd mei 2017
  5. Redactie Foodlog, is ‘wild’ voedzamer?, 28 mei 2013
  6. Fleischhauer S.G., Guthmann J, Spiegelberger R, Eetbare wilde planten, 2007
  7. Gerritse G, Napel ten G, Spoolder H, Terpstra D, Waal de N, Op expeditie in Nederland, 1992
  8. Schmeinck A., Smaakvrienden, 2010: Smaakvrienden groenten, Angélique Schmeinck, 2010