De vrijheid van de moestuin

De vrijheid van de moestuin

Deze week onderzoek ik het geheim achter de moestuintjes bij de volkstuinvereniging Elsgeest in Voorhout. Ingrid Schipper laat me zien dat het hebben van een tuin zorgt voor goede voeding en beweging. Het kan ook een uitlaatklep zijn voor stress. Het grootste geheim wat ik ontdek is de vrijheid die een tuin geeft, juist door een beetje vrijheid op te geven. 

Zoektocht naar levenskunst bij de volkstuinvereniging Elsgeest Voorhout

Afgelopen weekend hebben twee vriendinnen me meegenomen naar een workshop over de filosofische zoektocht naar levenskunst door Lammert Kamphuis. Ergens hebben ze een inschatting gemaakt en bedacht dat het wel iets voor mij zou zijn. In een moment van verstandsverbijstering denk ik. Een lezing over levenskunst in de kerk is niet iets voor mij. Een vrijdagavond breng ik liever door in de kroeg of met een goed glas wijn bij iemand aan de keukentafel.

Donderdags eten we altijd met alle kinderen bij mijn ouders. Dat is een prima moment om even je zorgen op tafel te gooien. Helaas verlichtte mijn vader mijn zorgen niet. En mijn lieftallige echtgenoot schonk me zijn sarcastische glimlach en deed er ongevraagd nog even een schepje boven op. Mijn moeder probeerde de boel weer wat te sussen. Ze zei dat ik er maar gewoon op moest vertrouwen dat goede vriendinnen heus wel goede inschattingen kunnen maken.

De vrijheid van de moestuin
Lammert Kamphuis op Lowlands

Wat betekent het om vrij te zijn?

Natuurlijk hadden ze het goed ingeschat. We hebben met zijn vieren twee uur lang aan de lip van Lammert gehangen. We hebben overwogen om hem in de achterbak te gooien en mee naar huis te nemen, want we waren nog lang niet uitgepraat over het onderwerp. Levenskunst. Of de kunst van het leven. Hoe kun je het leven zo leven dat het leuk is. Dat je geniet, dat je gelukkig bent? En genieten we alleen als we vrij zijn? Vrij van school, vrij van werk, vrij van de kinderen, financieel vrij. Of juist rookvrij, suikervrij, alcoholvrij, stress vrij, kankervrij? Vrij om je mening te uiten, vrij van oorlog? Vrij om naar school te kunnen gaan, vrij om carrière te kunnen maken, vrij in de liefde, vrij om van je kinderen te kunnen genieten. Wat betekent vrijheid voor jou?

De vrijheid van de moestuin
Volkstuinvereniging Elsgeest

Interview met Ingrid Verdegaal

IngridIngrid is lerares Engels op het Teylingen College sector KTS. Naast Engels is ze daar bezig geweest met de opstart van groenten tuinen. Daarnaast heeft ze al jaren een groentetuin bij Volkstuin vereniging Elsgeest. Volkstuinvereniging Elsgeest telt ongeveer 185 volkstuinen en 250 leden. Hier kunt u kennis maken met het kweken van groenten, bloemen en fruit en het houden van kleinvee en bijen. Een tuintje is al te huur voor €75 per jaar.

Lees meer over de volkstuin vereniging op: Elsgeest

Tuinieren voor een gezonde geest in een gezond lichaam.

Vier geheimen van een de eigen moestuin.

Ik zag de levenskunst terugkomen in de groentetuin van Ingrid waar ik eerder deze week een afspraak mee had. De moestuin bevat alle vier de factoren die volgens een artikel van ‘healthy of the heart’, nodig zijn om gezond oud te worden:

  1. Voeding: Plantaardig eten zou veel chronische westerse ziektes voorkomen en zelfs genezen. In gebieden waar mensen in grote gezondheid het oudst worden, eten ze voor 95% plantaardig. Een groentetuin levert granen, groenten, fruit, peulvruchten, zaden en noten.
  2. Beweging: door te bewegen wordt je lichaam sterker, waardoor je meer energie krijgt. Tuinieren staat ongeveer gelijk aan fitnessen. Het voordeel van tuinieren is dat je ook nog eens buiten bent. En buiten zijn helpt weer tegen de winterdepressie.
  3. Stressmanagement: stress is niet goed voor het lichaam. Onderzoek van het RIVM toont aan dat mensen die tuinieren minder stress hebben. Het is een uitlaatklep. Lekker met je handen in de aarde.
  4. Community: het laatste geheim dat mensen die gezond oud worden met elkaar de delen is dat ze sterke banden met familie en vrienden hebben. Ze hebben een goed sociaal vangnet. Vrienden en familie stimuleren elkaar om goede en gezonde keuzes te maken. Ze zijn er voor je ook in moeilijke tijden. Dit is terug te vinden aan de koffietafel van de vereniging. Hier schuiven alle tuinders gezellig aan voor een praatje.

Lees het hele artikel op: De vier pijlers voor optimale gezondheid en hoe je hier dagelijks invloed op hebt. Onderzoek van het RIVM onderschrijft het positieve effect van de moestuin ook. De conclusie is dat mensen met een moestuin minder stress hebben, gezonder eten en meer bewegen. Ook hebben ze hebben meer sociale contacten. Nieuwsgierig naar het hele artikel? Lees het op: Stadslandschap heeft een positief effect op de gezondheid

 

De vrijheid van de moestuin
De tuin van Ingrid

 

Negatieve en positieve vrijheid

Het kweken van je eigen groenten doe je dus niet omdat het lekker goedkoop is. Ook niet omdat het makkelijk is. De Albert Heijn actie heeft de moestuintjes weer populair gemaakt. Maar het tuinieren is lang niet voor al deze trendvolgers weggelegd. Om de vrijheid van het tuinieren te ondervinden, zul je vrijheid moeten opgeven. Je zult je juist moeten committeren aan de tuin, aan de vereniging. Ingrid is er in het seizoen wel drie avonden per week mee bezig. Het is een andere vorm van vrijheid. Zoals Lammert zei, we kunnen tegenwoordig wel kiezen uit 60 potjes jam. Omdat we de allerbeste keuze willen maken, kunnen we niet kiezen en blijven we twijfelen. Heb ik de beste baan, heb ik wel de leukste vakantie, draag ik wel de mooiste kleren… Misschien geeft het juist rust en vrijheid door een keuze te maken. Door je te committeren aan een vereniging, aan familie en aan vrienden.

Wel cijfer geef jij je leven?

Aan het begin van de workshop over de levenskunst werd gevraagd welk cijfer we ons leven zouden geven. Hebben we kunst van het leven onder de knie of behoren we tot de doolende dertigers of veertigers, die geen keuze kunnen maken. Ik ben benieuwd welk cijfer jij je leven geeft. Laat je reactie achter op de website of op Facebook. 

Met de groe(n)ten uit Voorhout, To Maat

cropped-img_0630-61.png

Volg mij 🙂

Wil je meer lezen? Door je e-mail adres in te vullen op mijn website, ontvang je automatisch bericht als ik een nieuwe blog heb geplaatst. Dit is ongeveer 1x per maand. Of volg me op Facebook en Instagram.

Boerenkool uit Voorhout

Boerenkool uit Voorhout

Boerenkool libido verhogend?

Deze blog gaat over het voorkomen van winterdepressies en hou ik een pleidooi voor boerenkool. Boerenkool is al lang geen stilzwijgende groenten meer, maar superfood nummer 1. Is het echt libido verhogend? Meneer Kortekaas van de Volkstuinvereniging vertelt mij het geheim van zijn milieu klasse A boerenkool uit de volle Voorhoutse grond.

Het is herfst. De bomen worden steeds kaler, het weer is serieus kouder en het wordt steeds donkerder.  Sommige mensen krijgen in deze periode last van een winterdepressie. Ik heb meteen even de zelftest gedaan op internet. Blijk dat ik het zonnetje in huis ben. Ik vermoed dat mijn huisgenoten wel beter weten. Ik nijg in meerkeuzentests altijd enigszins naar het geven van de sociaal wenselijke antwoorden. Dus voor degenen die de winterdepressie niet ontkennen, voor degene in de ontkenningsfase, maar ook voor degene die juist houden van de winterblues volgen er drie tips.

Boerenkool uit Voorhout

3 tips tegen winterdepressie

1. Veel naar buiten gaan.

In november is er vaak ochtendnevel aanwezig. Dit staat voor een nieuwe dag, een nieuw begin. Een dag waarop alles nog mogelijk is. Overschat de dag niet, want dan valt het zo tegen, aan het einde van de dag. Maar kom op, de kou in. Zoals Beversport zegt: niemand is een binnen mens. 10 tot 15 minuten per dag hebben we daglicht op onze blote huid nodig voor de aanmaak van voldoende vitamine D.

2. Bewegen

Dit kan mooi gecombineerd worden met het eerste punt. Voor volwassenen geld de norm: 5 dagen per week 30 minuten matig intensief bewegen. Matig intensief betekend dat je hartslag er van omhoog moet gaan. Je moet het er warm van krijgen. Een andere norm, voor degene met een stappenteller, is het minimaal 10.000 stappen per dag.

3. Gezond eten met seizoensproducten. Bijvoorbeeld boerenkool

De schijf van vijf adviseert voor volwassenen dagelijks 250g groenten (gaar). Voor kinderen is dit 100 tot 150g. groentensapjes zijn niet heltzelfde. Deze bevatten namelijk niet dezelfde hoeveelheid vezels en vitaminen. Een product dat we dit seizoen weer op tafel kunnen zetten is boerenkool. Op de website van het voedingscentrum kan ik lezen dat kool het krachttoer is om de winter mee door te komen. Boerenkool bevat vitamine A, B2, B6, C, foliumzuur en calcium.

Boerenkool is een bladkool. Het blad wordt van de stelen gestript. Dit wordt meestal al voor ons gedaan, want dit is een aardige klus. Bij de Romeinen was boerenkool een delicatesse. Vermoedelijk afkomstig uit het midden oosten. Boerenkool smaakt beter als de vorst er overheen is gegaan. De vorst zet het zetmeel om in suikers.

Interview met Meneer Kortekaas, volkstuin-tuinnier in hart en nieren.

Boerenkool uit VoorhoutVandaag ben ik op bezoek bij Meneer Kortekaas om zijn geheim van de boerenkool te ontdekken. Meneer Kortekaas heeft al 40 jaar een volkstuin.  Volkstuinvereniging Elsgeest telt ongeveer 185 volkstuinen en 250 leden. Hier kunt u kennis maken met het kweken van groenten, bloemen en fruit en het houden van kleinvee en bijen. Een tuintje is al te huur voor €75 per jaar.

Lees meer over de volkstuin vereniging op: Elsgeest

Boerenkool van Voorhoutse bodem

Meneer Kortekaas heeft onbespoten  boerenkool. Geen last van de witte vlieg. Het geheim is dat je in januari al met het opkweken moet gaan starten. In maart gaan de plantjes de grond in. In juni – juli als het zomer is dan kan de kool geoogst worden. In deze periode is er nog geen witte vlieg.  ‘Maar wie heeft er nou trek in boerenkool in de zomer’, vraag ik hem. De kool is ook nog niet klaar. Als alle blaadje van de steeltjes zijn gehaald doet meneer Kortekaas de kool samen met de spekjes op het oliestelletje in de schuur. Als het gaar is dan haalt hij het door de vleesmolen en gaat het in bakjes de vriezer in. Nu kan de vorst de komende maanden zijn werk doen. Pas in het boerenkool seizoen komt het de vriezer weer uit.

 

Boerenkool uit Voorhout
Beyonce met een boerenkool trui

 

Boerenkool superfood

Boerenkool is dus het krachtvoer voor de winter. Als ik verder Google, zie ik dat het superfood nummer 1 is. Vooral Amerikanen zweren er bij. Die dragen zelfs kleding met ‘boerenkool’, ‘kale’ in het Engels. Hierboven een  foto van Beyoncé. Als ik verder lees op internet, dan snap ik waarom. Boerenkool voorkomt alle soorten kanker, hart- en vaat ziekte, het verminderd stress en depressies. Kortom je gaat er nooit meer van dood en het werkt ook nog eens libido verhogend. Sorry mannen, niets van dit alles is wetenschappelijk bewezen. Gelukkig maar, anders zou ik de hele winter niets anders dan boerenkool voorgeschoteld krijgen. Ik deel de mening van het voedingscentrum, waarin gesteld wordt dat superfoods niet bestaan. Er bestaat niet een voedingsmiddel dat alle voedingsstoffen in de juiste hoeveelheid heeft. Dus variëren blijft het beste.

Wat eten we bij de boerenkool?

Niet de  rookworst van Unox met het ‘beterleven’ keurmerk. Door een oud studiegenootje werd ik gewezen op een artikel van de kleine wereldverbeteraar. Doe maar lekker boter op je hoofd. Vlees eten is nu eenmaal niet duurzaam. Toch wordt dit door de Albert Heijn neergezet als zijnde ‘duurzaam’. Ik vermoed dat de eigen rookworst van ‘van der Berg’ duurzamer is. Maar net als het groenvoer van de groenteman, schreeuwt het niet om aandacht. Interessant onderwerp trouwens voor een volgende blog.

Met de groe(n)ten uit Voorhout, To Maat

 


Volg mij 🙂

Wil je meer lezen? Door je e-mail adres in te vullen op mijn website, ontvang je automatisch bericht als ik een nieuwe blog heb geplaatst. Dit is ongeveer 1x per maand. Of volg me op Facebook en Instagram.

Stront aan de knikker

Nederlands voedselsysteem niet duurzaam

Uit een recent rapport van het RIVM blijkt dat het Nederlandse voedselsysteem niet duurzaam is. Vlees veroorzaakt de grootste milieuschade. Wat betreft waterverbruik is fruit na vlees de grootste milieu belaster. Is biologisch telen de oplossing? Ik vraag het aan de meststoffen specialist Robert Jan Veens.

Interview met Robert Jan Veens, meststoffen specialist

img_3746De baktechnisch specialist bij de bakker kan brood doorsnijden en mij precies vertellen dat het deeg overkneed is geweest of dat er uitdroging heeft plaatsgevonden in de bollenkast. Zo kan Robert Jan aan de gewassen precies zien welke minerale voedingsstoffen het plantje te kort komt. Wat is ambacht toch waardevol!

De romantiek van de groene sloten

Het geheim van de Engelselaan was de schapenpoep. Op school leerden we dat bemesting er voor zorgt dat onze sloten groen worden. Ik ga er vanuit dat biologische akkerbouw veel beter is voor het milieu en de groene sloten. In de biologische akkerbouw wordt mest van de veeteelt gebruikt voor het opkweken van groenten. Maar je weet hierbij nooit precies hoeveel en welke voedingsstoffen de mest precies bevat. Wat de planten aan meststoffen niet gebruiken komt in het grondwater terecht. En dan zijn we weer terug bij de groene sloten. Dat zou betekenen dat biologische landbouw niet duurzaam is?!

6 H2O + 6CO2 —> C2H6O6 + 6O2.

Dit wordt geen eenvoudig gesprek heb ik al door. Nou heb ik een technische opleiding gehad, maar vanavond weet ik niet helemaal zeker of ik mijn titel Ing. nog wel terecht draag. Hoe zat dat ook al weer met de fotosynthese? Nitraat, nitriet, ammonium. Het zweet breekt me uit, ik doe echt mijn best. Robert ja kijk met lachend en hoofdschuddend aan. Ik merk dat ik beter kan stoppen met praten voordat ik nog meer domme dingen zeg.

Robert Jan geeft aan dat biologische boeren ondernemers zijn. Die weten hoe ze de keurmerken moeten aanvragen en behouden. Daar is een aardige administratie voor nodig. Daar weet ik dan weer wel alles van. Duurzaam is het echter niet persé.  Een biologische boer kan bijvoorbeeld accepteren dat door een lange natte periode de helft van het gewas beschimmeld en dus niet bruikbaar is. Een kweker, zal dit niet laten gebeuren. De opbrengst van zijn producten is veel minder. Hij zal ingrijpen en het liefst preventief. Door het gewas op de juiste manier te bemesten, kun je het gewas een stevige basis geven waardoor het minder vatbaar wordt voor ziekten en beestjes. Met goede mest zijn dus geen -/ of minder bestrijdingsmiddelen nodig.

Kweek je in een kas, dan kun je heel precies het klimaat meten en weet je precies wanneer je bijvoorbeeld moet luchten om schimmelgroei te voorkomen. Door te kweken op een ondergrond van bijvoorbeeld steenwol in plaats van in de volle grond, kun je water wat niet gebruikt wordt door de planten opvangen. Het opgevangen water leng je aan met schoonregenwater en vul je waar nodig weer aan met extra meststoffeb. Zo kun je het weer hergebruiken. Een hele mooie kringloop dus. Waterbesparing en geen groene sloten meer.


Oudgediende VS technologen

Met oude kennis en de ervaring van je vader, kom je er tegenwoordig niet meer. Kweken gaat niet langer om ‘hardwerken’, maar om ‘slimwerken’. Het gaat om continu meten en bijsturen. Het bemestingsadvies bij de Voorhoutse volkstuinen vindt Robert Jan dan ook achterhaald. De doseringen zijn daar heel hoog, waardoor alles heel weelderig groeit. Zo weelderig dat er last is van luis, waardoor er eigenlijk weer bestrijdingsmiddelen nodig zijn. Bij de volgende jaarvergadering is Robert Jan als adviseur aanwezig. Ik ben benieuwd hoe dat gaat uitpakken. Mijn ervaring is dat oudgediende erg sceptisch kunnen zijn over de moderne ideeën van de technologen. Hoe grijzer hoe eigenwijzer ;-). Maar Voorhouters zij niet voor niets dwarsdrijvers dus wie weet. Het lijkt mij een mooi onderwerp voor een volgende blog.

Het geheim van de kweker: boer, technoloog en idealist in één

Met een juiste bemesting kunnen bestrijdingsmiddelen dus verminderd worden, niet uitgesloten. Bij de ontwikkeling van nieuwe rassen wordt namelijk gefocust op een maximale opbrengst. Een ras dat veel opbrengt zal verkocht worden. Dat hoeft niet bestand te zijn tegen ziekten. Tegen ziekten kun je namelijk spuiten. Dat is tenminste de gedachte gang van de multinationals op gif gebied. Ik zou graag duurdere tomaten kopen van een kweker die onbespoten groenten kweekt. Robert Jan vreest dat de multinationals in bestrijdingsmiddelenland, dan heel snel de kweker zal opkopen. Een kweker moet wel heel stevig in zijn schoenen staan wil hij niet bezwijken voor het bedrag dat hem geboden zal worden. Dus een kweker moet niet alleen technoloog zijn, maar ook idealist. Zal deze kweker bestaan?

Den rest mij nog wel één vraag: Als we precies uitgekiemde meststoffen hebben, wat doen we dan met de schapenpoep van de Engelselaan?

Met de groe(n)ten uit Voorhout, To Maat

 


Volg mij 🙂

Wil je meer lezen? Door je e-mail adres in te vullen op mijn website, ontvang je automatisch bericht als ik een nieuwe blog heb geplaatst. Dit is ongeveer 1x per maand. Of volg me op Facebook en Instagram.